Jakie funkcje spełnia system alarmowy?

   Często twierdzimy, że mieszkamy w bardzo spokojnej okolicy o niskim ryzyku włamania… aż do pierwszego włamania. Nie czekajmy na to pierwsze włamanie, lecz pomyślmy nad zabezpieczeniem naszego życiowego dobytku już teraz.

Przy instalacji systemu alarmowego w domu prywatnym nie potrzebne są żadne pozwolenia czy koncesje, jeśli choć trochę znamy się na sprawie możemy zrobic to sami.

Pierwszą linia obrony jest podstawowe zabezpieczenia mechaniczne naszego domu czyli: porządny zamek w drzwiach, solidne okna, szyby lub rolety antywłamaniowe, ogrodzenie.

Druga linia obrony, to system alarmowy zainstalowany w obiekcie, który spełnia dwie ważne funkcje:  informacyjną – sygnalizuje o włamaniu oraz prewencyjną – odstrasza złodzieji.

Obecnie centrale alarmowe oprócz swojej podstawowej funkcji zabezpieczenia naszego domu, posiadają dodatkowe opcje takie jak: sterowanie oświetleniem, ogrzewaniem lub innymi urządzeniami elektrycznymi.

Chyba nikt by nie chciał, żeby jego dom padł łupem złodziei. Dlatego też dzisiaj, kiedy to technika znacznie posunęła się do przodu, możemy zainwestować w najbardziej nowoczesny sprzęt, który zapewni bezpieczeństwo na najwyższym poziomie. Ceny systemów alarmowych można zobaczyć tutaj.

System alarmowy, podstawowa terminologia

  Przestępczość stale rośnie, a posiadanie alarmu nie jest już tylko przywilejem bogaczy. Wraz z rozwojem techniki urządzenia zabezpieczające są coraz tańsze. Może warto jest się zainteresować tematem systemów alarmowych?

Kilka podstawowych pojęć związanych z systemem alarmowym.

Alarm – ostrzeżenie o zagrożeniu, które dzięki sygnalizatorom zostaje zauważone przez ludzi. Najczęściej sygnałem alarmowym jest sygnał elektryczny, optyczny lub akustyczny.

Sygnalizator alarmowy – urządzenie przeznaczone do powiadomienia ludzi o zaistniałym zagrożeniu. Rodzaje sygnalizatorów: 

• sygnalizator alarmowy akustyczny – wytwarza sygnał dźwiękowy;
• sygnalizator alarmowy optyczny – wytwarza sygnał alarmowy świetlny;
• sygnalizator alarmowy akustyczno-optyczny – jednocześnie wytwarza sygnał alarmowy dźwiękowy i świetlny.

System alarmowy włamaniowy i napadowy – jest to zespół współdziałających ze sobą urządzeń elektronicznych, którego zadaniem jest wykrywanie zagrożenia życia lub mienia wywołanego włamaniem lub napadem.

System zabezpieczający przed włamaniem i napadem – jest to zespół środków technicznych i organizacyjnych współdziałających ze sobą, których zadaniem jest zapobieganie sytuacjom zagrożenia życia lub mienia wywołanego włamaniem lub napadem. W skład systemu zabezpieczającego wchodzi :

• system alarmowy;
• zabezpieczenia mechaniczne: kraty, drzwi i okna antywłamaniowe, sejfy itp.
• ochrona fizyczna.

Klasa urządzenia alarmowego – określa poziom techniczny i skuteczność urządzenia alarmowego, jego odporność na zakłócenia elektromagnetyczne, klimatyczne i mechaniczne.

• klasa A - popularna, nie wymagająca ochrony przeciwsabotażowej;
• klasa B - standardowa, ale posiadająca ochronę przeciwsabotażową;
• klasa C - profesjonalna, posiadaja ochronę przeciwsabotażową i odporność na zakłócenia elektromagnetyczne;
• klasa S - specjalna, posiadają układy dostosowujące się do pracy w warunkach zmiennych i zakłóconych, oraz układy do samokontroli sprawności. Urządzenia nie dają się zneutralizować metodami złożonymi przy zastosowaniu specjalnie konstruowanych narzędzi.

Kategoria zagrożenia – stopień narażenia obiektu na napad lub włamanie.

Fałszywy alarm – alarm wywołany zdarzeniem, które nie jest związane z zagrożeniem.

Sabotaż – działanie celowe w celu zakłócenia pracy lub uszkodzenia alarmu.

Zabezpieczenie przeciwsabotażowe – środki techniczne, które wykrywaja próby ingerencji w system alarmowy przez osoby niepowołane.

Centrala alarmowa – urządzenie elektroniczne „mózg systemu alarmowego”, służące do odbierania informacji, które zbierane są przez inne urządzenia. Zebrane informacje zotają przetworzone i na ich podstawie podejmowane są odpowiednie decyzje dotyczące dalszych działań. O tym, jakie to będą działania, decydujemy odpowiednio programując centralę.

Manipulator – urządzenie za pomocą którego możemy zaprogramować centrale alarmową, włączyć/wyłączyć  czuwanie, dowiedzieć się o alarmach, awariach i innych zdarzeniach.

Czujka – jej zadaniem jest dostarczenie informacji do centrali alarmowej, której oprogramowanie odpowiednio je zinterpetuje i podejmie odpowiednie działania. Kilka przykładowych typów czujek:

• czujka zbicia szkła – większość tego rodzaju czujek, to czujki mikrofonowe, które rejetrują dźwięk tłuczonego szkła co wywołuje alarm;
• czujka magnetyczna (tzw. kontaktrony) - czujka składa się z dwóch elementów: magnesu i kontaktronu. Zasada ich działania jest prosta, dopóki kontaktron pozostaje w polu magnetycznym, jest zamknięty (lub otwarty)jest ok.  Kiedy znajdzie się poza zasięgiem pola magnetycznego, czyli magnes zostanie od niego oddalony, otwiera się (lub zamyka) informacja ta zostaje przekazywana do centrali alarmowej i odpowiednio interpretowana, uruchamia się alarm;
• pasywne czujki podczerwieni (PIR) - Informują one centralę alarmową o pojawieniu się w obszarze, który jest przez nie nadzorowany o poruszających się i emitujących ciepło obiektach;
• czujka dualna - czujka łącząca detekcję w podczerwieni z detekcją mikrofalową. Odpowiednia informacja może być przekazywana do centrali jedynie wtedy, gdy na podstawie detekcji w podczerwieni stwierdzona zostanie gwałtowna zmiana temperatury, a równocześnie detekcja mikrofalowa potwierdzi ruch. Tym sposobem niemożliwe będzie wywołanie fałszywego alarmu, np. przez szybko nagrzewający się piec.

Natomiast podstawowe pojęcia związane z sytemem monitoringu można znaleźć tutaj.

Zakładanie systemu alarmowego bez kucia ścian

   System alarmowy to szereg urządzeń elektronicznych odpowiedzialnych za jego funkcjonowanie oraz takich, które wyposażają system w różne funkcje wykrywania oraz sygnalizacji włamania. 

Urządzenia wchodzące w skład systemu alarmowego będą należały do jednej z grup: 

- obsługi i kontroli pracy systemu alarmowego: centrale alarmowe, manipulatory alarmowe;

- wykrywania sygnałów sugerujących włamanie: czujniki i czujki alarmowe, bariery podczerwieni, detektory;

- sygnalizowania oraz powiadamiania o sytuacji alarmowej: sygnalizatory alarmowe akustyczne i świetlne, powiadomienia GSM;

-  zabezpieczenia urządzeń alarmowych przed pogodą i sabotażem: obudowy alarmowe;

- zasilania oraz połączenia poszczególnych urządzeń: akumulatory, zasilacze, przewody oraz akcesoria.

   Dzięki zastosowaniu nowoczesnej technologii zakładanie systemu alarmowego nie zawsze musi się wiązać z kuciem ścian. Obecne na rynku urządzenia alarmowe oferują  pełną elastyczność  tzn. możliwość zastosowania systemów alarmowych w obiektach w których można położyć okablowanie lub tam gdzie jest to niepożądane zastosować urządzenia bezprzewodowe.
Na rynku dostępne są centrale alarmowe działające bezprzewodowo dla których dedykowane są urządzenia dodatkowe i akcesoria, które mogą być montowane w dogodnym miejscu bez konieczności okablowania. Szeroki asortyment czujek bezprzewodowych i modułów, a także możliwości konfiguracyjne systemu pozwalają na zbudowanie instalacji maksymalnie dopasowanej dla danego miejsca.

Budowę systemu alarmowego należy dostosować do potrzeb  użytkowników oraz do charakterystyki obiektu. Taki system może być więc przewodowy, hybrydowy (system przewodowy+system bezprzewodowy) albo w pełni bezprzewodowy. Przyłączenie do centrali odpowiedniego kontrolera pozwala na uzyskanie dużego zasięgu działania manipulatorów, czujek, sygnalizatorów i modułów bezprzewodowych.

Centrala alarmowa, która jest sercem systemu alarmowego może realizować funkcje modułów INT-VG, ETHM oraz GSM, INT-AV, posiada kilka kanałów komunikacji (Ethernet, PSTN, GSM/GPRS) bezpośrednio z poziomu płyty centrali oferuje skuteczny przekaz informacji o zdarzeniach. Jeśli centrala nie posiada wbudowanych modułów należy dokupić moduły, aby urządzenie mogło komunikować się z nami w dogodny dla nas sposób: telefon, telefon komórkowy, tablet, komputer.

Systemy przewodowe są tańsze jednak wiążą się z większymi kosztami instalacyjnymi.  W konsekwencji wykorzystania bezprzewodowych systemów mamy mniejsze koszty instalacji przy nieco wyższym koszcie samych elementów alarmu. Dodatkową zaletą systemów bezprzewodowych będzie ich mobilność.

Przykład centrali alarmowej która daje możliwość stworzenia systemu przewodowego, bezprzewodowego lub mieszanego zaprezentowana jest tutaj.

Zoom na kamerę typu "rybie oko".

   Kamery w technologii fisheye ("rybie oko", kamery hemisferyczne) to nowoczesne i autonomiczne urządzenia do monitoringu wizyjnego. Jest to bardzo ekonomiczne rozwiązanie, ponieważ jedna kamera hemisferyczna potrafi zastąpić kilka tradycyjnych kopułkowych kamer do monitoringu.

   Są to kamery z szerokokatnym obiektywem, który pozwala na 360° kąt widzenia jeśli zamontujemy ją na suficie lub podłodze i panoramiczny 180° kąt widzenia gdy zamontujemy ją na ścianie.

Bardzo ciekawym rozwiązaniem jest funkcja e-PTZ, która polega na tym, że obraz można podzielić na kilka części i każdą z nich można oddzielnie zarządzać.

Obraz z kamery charakteryzuje się wysoką rozdzielczością bez żadnego „martwego punktu”.

W zależności od modelu kamery opcjonalnie posiadają one różną rozdzielczość, wejście/wyjście alarmowe, gniazdo na kartę SD, głośnik, mikrofon, funkcję dzień/noc, detekcję ruchu, mechaniczny filtr podczerwieni który umożliwia wierne odwzorowanie barw. 

Kamera działa w sieci, obsługuje się ją za pomocą komputera, urządzeń mobilnych.

Kamery fisheye można zakupić w formie kamer kopułkowych do zamontowania na suficie/ścianie lub jako małe kompaktowe kamerki bezprzewodowe.

Odpowiednie oprogramowanie umożliwia przekształcenie zagiętego obrazu, który rejestruje kamera do postaci z jakim mamy do czynienia przy korzystaniu ze standardowych kamer.

Kamery mogą być wyposażone w  procesor DSP, wtedy procesor komputera będzie odciążony i umożliwi obróbkę sygnału z kilku kamer.

Cechy eksploatacyjne kamer hemisferycznych:

- łatwość instalacji za pomocą jednego przewodu który pełni funkcje przesyłową i zasilającą;

- kamery współpracują ze standardowymi urządzeniami informatycznymi zarówno do transmisji danych, zasilania jak i archiwizacji nagranego materiału;

- dostępne bezpłatne oprogramowanie pozwala na wygodną eksploatację i zarządzanie obrazami z kamery.

   Ciekawostką jest pojawienie sie na rynku kamer w technologii fisheye ultra megapikselowych z 12 MPx przetwornikiem CMOS i obiektywem 1,5mm, co gwarantuje doskonałą jakość obrazu monitorowanych dużych otwartych przestrzeni. Ponadto posiadają one nowatorską technologię WDR pozwalającą na utrzymanie optymalnej jakości obrazu przez całą dobę, niezależnie od tego w jak bardzo skontrastowanych warunkach oświetleniowych kamera pracuje.

   Zastosowanie kamery hemisferycznej w instalacji samodzielnej, przykładowo w małym sklepie to świetne rozwiązanie, stanowiące cały wizyjny system alarmowy. Natomiast w większym obiekcie handlowym może ona być jednym elementem całego rozbudowanego systemu monitoringu.

Jakie są ceny i parametry konkretnych kamer z obiektywami fisheye można zobaczyć tutaj.

Jak wybrać kamerę do monitoringu?

Zaglądamy do sklepu z urządzeniami do monitoringu z zamiarem kupienia kamery od czego zacząć?

Podstawowa sprawa, jeśli jesteśmy laikami w tej dziedzinie porozmawiajmy z obsługą sklepu, rady osób kompetentnych są bezcenne lub zwróćmy się do profesjonalnej firmy instalatorskiej. 

Jeśli jednak coś tam wiemy, możemy sami sprostać wyzwaniu.

Zaczynamy od wyboru kamery. Odpowiedzmy sobie na poniższe pytania, analizując parametry kamer które znajdują się w sklepie.

Jaki typ kamery nas interesuje?

Do wyboru mamy kamery przewodowe, bezprzewodowe, analogowe lub sieciowe (tzw. kamery IP).

Kamery analogowe o podobnej do kamer IP jakości są zwykle wielokrotnie tańsze, lecz rozdzielczość i możliwości dalszej obróbki obrazu są nieporównywalnie większe w wypadku kamer sieciowych. Dodatkowo kamery sieciowe umożliwiają budowanie bardzo rozproszonej struktury.

Czy kamera będzie zamontowana wewnątrz czy na zewnątrz budynku?

Kamery posiadają obudowy o różnym stopniu wodoszczelności i przenikalności drobinek pyłu. W oznaczeniu obudowy znajdują się dwie cyfry pierwsza z nich oznacza wodoszczelność druga pyłoszczelność, im wyższa cyfro tym kamera jest szczelniejsza.

Czy potrzebna jest funkcja dzień/noc?

Sprawdzamy w paramatrach  czy jest funkcja dzień/noc, promiennik podczerwieni który uruchamia się automatycznie gdy robi się ciemno.

Czy kamera powinna być wandaloodporna?

Obudowy wandaloodporne potrafią wytrzymać traktowanie kamery nawet kijem baseballowym.

Jaka jakość obrazu nas satysfakcjonuje?

Tutaj zwracamy uwagę na przetwornik.

Czułość przetwonika wyrażana w luksach [lx], odpowiada za nią rodzaj przetwornika-CCD o słabszej czułości niż CMOS.
W kamerach IP  występują przetworniki o trzech wielkościach geometrycznych (rozmiarach): ¼'', 1/3'', ½'' im niższa cyfra w mianowniku, tym obraz będzie lepszej jakości. Rozmiar matrycy wpływa na odwzorowanie kolorów, pracę przy kiepskim oświetleniu oraz ostrość. Im większy geometrycznie przetwornik tym lepsza czułość, jednak potrzebny jest wtedy większy obiektyw. Przetwornik dobiera się w zależności od natężenia oświetlenia monitorowanego obszaru, im lepsze i stałe oświetlenie tym czułość może być niższa.

Jak duży obszar chcemy monitorować?
Im większy teren do monitorowania tym rodzielczość powinna być wyższa, Rozdzielczość dla kamer cyfrowych podawana jest w pikselach. Dla dużych przestrzeni polecane sa kamery z obiektywem szerokokątnym, lub kamery obrotowe. Jesli chodzi o obiektywy, to im węższy kąt tym obraz będzie dokładniejszy.

Czy potrzebujemy kamery wysokiej rozdzielczości?

Jeśli potrzebujemy bardzo dokładnego obrazu np. identyfikacji tablic rejestracyjnych, rozpoznawanie twarzy to warto zainwestować w kamery wysokiej rozdzielczości. Nie oszczędzajmy na kamerach, ponieważ nie ma sensu kupowanie kamery słabej jakości, która nie będzie spełniałą swojego zadania.

Czy mamy w planach system monitoringu rozbudować o system alarmowy?

W opisie kamery należy sprawdzić czy posiada wejście/wyjście alarmowe.

Czy potrzebujemy detekcji ruchu?

Dzięki detektorowi ruchu kamera może włączyć syrenę alarmową lub wysłać wiadomość email/sms/mms w momencie wykrycia rychu w obszarze monitorowanym. 

Czy występuje duże zróżnicowanie poziomu oświetlenia?

Jest to przykładowo sytuacja w której kamera rejestruje ciemny obiekt na tle jasnego okna. Dzięki funkcji WDR (szeroki zakres dynamiki) poprawia sie jakość obrazu.

Czy kamera będzie narażona na tzw. oślepienie?

Jeśli kamera narażona jest na silne punktowe oświetlenia takie jak reflektory samochodów, system BLC oraz HLC odpowiada za minimalizowanie efektu oślepienia.